Psinki

psinkiSolanum hortense Nachschaten

Marcin Siennik, Zielnik, Księgi pierwsze, Część pierwsza, Rozdział 207

A
Psinki jest ziele suche we wtórym stopniu, takież i zimne, a jest to czworakie ziele, z tych czterech rodzajów jeden bywa jedzony od ludzi, ty psinki są ogrodne. Jest ziele nie bardzo wielkie, mając gałązki gęste, listki czarne, podobne bazyliowym, nasienie okrągłe, które jest zielone i czarne, a gdy dojrzeje, tedy będą czerwone i prawie czarne, a gdy je przetłuczesz, tedy najdziesz w nim niektórą wilkość. Smak ma niejako przykwaśniejsy, ale uźrzały, słodki. A jest złożone to ziele nie z jednej mocy według Serapiona, abowiem ma dwojakie przyrodzenie w sobie – jedno zimne, a drugie wodne.
B
Kiedy uczynisz plastr z liścia psinkowego, z kobylego szczawiu z octem, z oliwą, rozpędza gorączki i świerzb i insze krosty goi.
C
Też sok psinkowy jest bardzo dobry naprzeciwko boleściam głownym, które z goracej przyczyny pochodzą, gdy tym sokiem obie głowę namaczasz.
D
Też sok psinkowy zmieszany z blajwasem a z litargirium, z olejkiem różanym, każdego z nich równo biorąc, trochę octu możesz k’nim przyczynić, to lekarstwo masz na bolące i zapaliste wrzedzienice, a gdy k’temu przyłożysz ośrodki chlebowe, krosty grube świerzbiące tym uleczysz.
E
Też gdy uczynisz czopek z soku psinkowego, z soku babczanego, przyczyniwszy k’nim trochę bolum armenum, a wprawisz ten czopek w miejsce tajemne do macice, zstanowisz tym płynienie wilkości zepsowanych, które z macice zbytnie pochodzą.
F
Też syrop uczyniwszy tym obyczajem, Weźmij soku psinkowego cztery uncje, reubarbarum dragmę jednę, śpiki pół skropuła, cukru pół uncjej, starłszy ty rzeczy, które mają być starte, zmieszaj społu, a daj po ranu ciepło wypić, abowiem wszelkie niemocy wątrobne ulecza i zapalenie jej gasi.
G
Też sok psinkowy z ptizanną pity wszelkie wnętrzne zapalenie odpędza.
H
Też kto ma zapaloną wątrobę, tedy rozmoczywszy cgustę w soku psinkowym, abo też w wodce psinkowej a w mleczowej, często je na wątrobę przykładać, odejmuje zapalenie wątrobne i tez samo ziele stłuczone a przyłożone na boleści nożne abo ręczne boleści ich uśmierza.
I
Też na gorace sadzele psinki stłuczone z octem przyłożysz na sadzel zapalony a ognisty – pomoc uznasz. Rzadko bywają jedzone psinki, ale dla ochłodzenia goracych niemocy jest przygodne ziółko. Pandekta i Serapio powiadają.

Tagi , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , .Dodaj do zakładek Link.

Komentarze są wyłączone.